Joomla içerik yönetim sistemi ile web sitelerinizi ve web projelerinizi hazırlamanızı salık veren bir çok site genel anlamda derli toplu olarak bu nedenlerin neler olduğuna dair her hangi bir makalenin olmadığını görünce, "iş başa düşüyor" diyerek sizlere bu anlamda okunası bir makale hazırlamaya karar verdim. Henüz ne yazacağımı bilmediğimden (hep böyle olur ve böyle yazarım) nasıl bir yazı olacağına siz okuyucularımız karar verecekler. Bu makalemizin başlığının aksine, sizlere direk olarak "Joomla Nedir" şeklinde bir sunum yapmaktansa, joomlanın ne olduğunu makalemizi okudukça anlayabileceğiniz şekilde oluşturmanın en mantıklı şekil olacağını düşündük.

Joomla Açık Kaynak Bir Yazılımdır

Joomla içerik yönetim sisteminin en çok tercih edilmesine sebep olan en temel özelliği olan açık kaynak yazılım diye nitelenen bir sistem üzerine bina edilmiş olmasıdır. Genellikle ilk joomla kurulumunda footer diye nitelenen, sitemizin en alt kısmında da yazdığı gibi, “Joomla! GNU/GPL lisansı altında yayınlanmış özgür/ücretsiz bir bilgisayar yazılımıdır.” ibaresinde açıklığa kavuşturulan bir sistemdir. Ayrıca bu açıklamanın ne anlama geldiğini yazmaya gerek duymamakla beraber zaten bu anlamda yazmış olduğumuz bir makale de hali hazırda blogumuzda yer alıyor. Merak eden ve konu hakkında bilgilenmek isteyen kullanıcıların buradaki makaleye gözatmalarını tavsiye ederim. Joomla is free software ... Yine de konuyu özetleyici bir cümle yazmak istersek, insanların Joomla'yı kullanırken kimseye bağımlı kalmaksızın bu sistemi tamamen ücretsiz olarak kullanıp aynı zamanda bu sisteme öğrendikleri ölçüde özellikler katarak bileşen, modül, tema, plugin yazabilecek şekilde olması. Yani kod yapısının açık ve şifrelenmemiş olması diye nitelenebilir, altını çizerek belirttiğimiz kısım ise biz joomla'ya gönül vermiş ve yaygınlaşması adına da çalışmalar yapan insanlar olarak aslında kullanıcılarını bu noktaya getirmeye çalışmaktayız.

Joomla Kodlama Bilgisi Gerektirmez

Eğitim ve öğretim sisteminin ülkemiz bazında yetersiz oluşu, (teorik bilgilerden başka verilen pek bir şey olmaması) teknolojinin diğer avrupa ve dünya ülkelerine göre gerek pahalı ve gerekse de yaygın olmaması sebebiyle web yazılımı (php, asp vb..) bilgisi ve bu bilgiyi çok iyi kullanabilen yetişmiş kişilerin azlığı sebebiyle internet ortamında bir web sitesi yapabilmek, hele bu belirttiğimiz bilgilerden yoksun insanlar için hayli zorluklar hatta imkansızlıklar getiriyor. İşte bu noktada Joomla, hiç bir ek yazılım ve kodlama bilgisine ihtiyaç duymaksızın insanların gerek kişisel gerekse de kurumsal anlamda, bakış açısı, tasarımcı ruhu, zevkleri, kişiliği paralelinde profesyonel web sitelerini meydana getirmelerine olanak tanır. Bu sistemde gerekli olan en temel özellikler kullanıcılara hazır olarak sunulur. Joomla'nın bir İçerik Yönetim Sistemi olduğu düşünülürse, eklenecek olan website içeriğinin en kolay ve en basit şekilde eklenmesi, yönetilmesi, düzenlenmesi, bu sistemin geliştiricileri tarafından sağlanmış ve sunulmuştur. Bu sistemi kullanacak olan Joomla'cılar basitçe içeriklerini oluşturabilirler ve içerikleriyle ilgili her türlü düzenlemeleri basitçe yapabilecek şekilde tüm araçları kullanabilecek durumdadırlar. Bir iki fare tıklamasıyla, içeriklerine resimler, videolar, ses dosyaları ve buna benzer işitsel ve görsel materyalleri ekleyebilirler. Aynı zamanda var olan joomla şablon yapısını, sadece resimlerini ve şablonda kullanılan renk, boyut gibi değerleri değiştirerek kişisel ve özgün web siteleri ortaya çıkarabilirler. Üstelik bunları yaparken ek bir yazılım bilgisi bilmeksizin, ücret ödemeksizin yaparlar. Ancak tüm joomla kullanıcıları şunu çok iyi bilirler ki; Joomla ile öğrendikleri her şeyi başkalarıyla paylaşır, b sistemin yaygınlaşması adına çalışmalara destek verip bu sistem için bileşenler, temalar, eklentiler geliştirmekten de geri durmazlar. (Bu makaleyi yazarken bazı ütopik veya uçuk gelebilecek düşüncelerim de olabilir az önceki örnekte verdiğim gibi, bu nedenle lütfen okurken gülmemeye çalışın)

Joomla Esnek Bir Yapıdadır

Sizler Joomla'yı nereye çekerseniz oraya gidecek kadar esnek bir yapıdadır, bu esnek yapısını da Joomla sistemini ortaya çıkaran joomla beyin takımının kalitesi ve insanlarının kod bilgisinin ne kadar ileri seviyelerde olduğunun da göstergesidir. Joomla kullanıcıları bilirler ki bu yapıda yapılacak olanlar tamamen kişinin hayal gücüne bağlıdır ve kafanızdaki düşünceleri hayata geçirmenin en kolay yoludur Joomla! Bu konuya kısaca bir açıklama getirmek gerekirse, kod yapısı itibariyle kullanıcısına hiç bir kısıtlama getirmeyen Joomla, eklenebilir özellikleri ile de (bileşen, modül, plugin vb...) farklı farklı alanlara hitap edebilir ve farklı farklı özellikleri gerek tek tek gerekse de hepsi bir arada olarak kullanabilmenize olanak tanır. Örnek olarak, varolan bir emlak sitenizi aynı zamanda otomotiv ile ilgili bir site, arkadaşlık sitesi, sosyal ağ sitesi haline dönüştürebilir yahut bunların hepsini karmaşaya mahal vermeksizin bir arada kullanabilmenize imkan verecek tarzda esnektir. Php kodlama bilgisine sahip olanlar için de, joomla'nın özel kodlama yapısını da tanıdıktan sonra geliştirmeye, üzerine farklı şeyler bina etmeye olanak tanıyan bir yapıda olması, sistemin istenen yönde (proje bazlı) geliştirilmeye müsait olması ise ayrı bir tat veren durumdur. Size düşen sadece düşünmek, nasıllar, ne şekildeler ve neredeler gibi soruların yanıtları her zaman joomla da mevcuttur.

Joomla Güçlü Teknik Desteğe Sahiptir

Aslında her hangi bir şeyin kalitesine dair kriterlerin başında gelen şey Teknik Destek konusudur. Çünkü kullanılacak olan bir şeyin kullanıla bilirliğinin kalitesi aynı zamanda arkasında duran teknik destek ekibinin kalitesi ve verilen hizmetle ölçülür. Herkesin evinde bir arçelik cihaz olması yahut en çok kullanılan otomobilin tofaş olması gibi (sahiplerini hiç sevmesem de açıklamaya zenginlik getirmesi açısından reklam yapmak durumunda kaldık). Bu gibi markaların gücü aslında teknik servislerinden gelmekte, her köşe başında bir bayisini, neredeyse bakkalda bile yedek parçalarını bulabilmenizdir. İşte, bu noktada joomla geliştirici takımının, bu sistemin her zaman arkasında durup sürekli güncellediği, geliştiricilerinin de sisteme eklentiler üreterek destek vermesi kadar, joomlayı kullanan kullanıcıların sorunlarına ve sorularına yanıt bulabileceği bir çok destek sitesinin olması gibi. Eskiden joomla dendiğinde "acaba nedir, yenilir mi, içilir mi?" diye soranların bile sitelerini bu yönde destek veren siteler haline getirmelerinden yahut joomla konusuna destek veren kategori veya bölümler açtıklarını görmek yeterlidir. Hatta değişik zamanlarda periyodik anlamda konuya vakıf olmayan insanların oluşturduğu, bilgisi de sağdan soldan duyma ve aşırma olan insanların bir araya geldikleri adı Joomla Resmi Destek Sitesi (yeri gelmişken, joomlanın joomla.org sitesi dışında resmi bir destek sitesi, partneri vb... yoktur, olduğunu iddia edenler de zaten joomlayı bizler gibi insanlardan öğrenmiş yahut bilgi aşırmış, dünün cahili olan insanlardır) olan siteler olsa da yine de bu işi hakkıyla yapan bir çok forum ve site olduğu ortadadır. Bu siteler vasıtasıyla joomla kullanıcıları hiç bir şekilde yarı yolda kalmaz, çözümsüz soru ve sorunları olmaz, projelerini de sorunsuz bir şekilde sürdürebilir durumda olurlar. Gerçekten de Joomla her ne kadar dünya üzerinde olmasa da Türkiye de kullanılan içerik yönetim sistemleri arasında 1 numaradır. (Dünya genelinde de 2 numaradır) Tahmini olarak dünya üzerinde 3.5 milyon kullanıcısı bulunan devasa bir ailedir.

Joomla Bir Çok Sistemle Entegre Çalışır

Joomla içerik yönetim sistemi bu esnek yapısı ve kullanım kolaylıkları dışında, başka sistemlerle de entegre bir biçimde çalışabilir ve bu sistemler gerek dahili gerek harici bir biçimde joomla ile kullanılabilirler. Örneğin, hiç gerek olmadığı halde Wordpress blog sistemiyle tek üyelikle çalışacak şekilde entegre olabilir. Çok gerekli olan, vBulletin, smf forum, mybb, phpbb gibi forum sistemleriyle, 3. parti yazılımlar vasıtasıyla bağlanabilir ve entegre bir biçimde kullanılabilir. Ayrıca spesifik olarak belirttiğimiz bu sistemlerin dışında tüm sistemlerle uyumlu olarak çalışabilir, tabi bazı sistemleri joomla'ya entegre etmek için az da olsa kodlama bilgisine sahip olmak elzemdir. Ancak joomlanın Wrapper denilen özelliği kullanılarak bu sistemler joomlanın içinde çalıştırılabilir olduğu düşünülürse bu sorunun da sorun olmaktan çıktığı görülecektir. Joomla PHP yazılım dilinde üretilmiş olan bir sistem olmasına rağmen gerekirse html kodları da ayrıca kullanabilmenize olanak tanıyan özel bir yapıdadır.

Joomla, Joomlaya Gönül Verenlerindir

Bu başlıktan sonra makalemizin sona eriyor olacağını tahmin ettiğinize eminim, aslında temel olarak gelmek istediğimiz başlıkta tam da buydu desek sanırım hata etmiş olmayız. Evet, joomla'nın sahibi joomla'ya gerçek anlamda gönül verenlerdir. Joomla o kurumun, bu firmanın, bu oluşumun değil, temel anlamda kendisine sahip çıkan, Biz demeyi bilenlerin, bu sistemin gelişimine katkıda bulunanların, bu konuda bir kaç satırla da olsa tanınması, bilinmesi, kullanımının ne kadar da kolay olduğunu gösterici dersler, yazılar vb... materyaller hazırlayanlarındır. Joomla Lisansı, her ne kadar "kodları gizlenmediği, şifrelenmediği" surette, değiştirilmesinde, geliştirilmesinde, hatta düzenlenip başka isimde satılmasında bir sakınca olmadığı bir sistem olsa da, kimsenin direk olarak Joomla adıyla markalaşamayacağı, kimsenin tekeline giremeyeceği, evrensel boyutta bir içerik yönetim sistemidir. Bu sistemi kullanırken, tanıtırken, yaygınlaşmasına destek verirken aynı zamanda bu işleri yapanlara bir gelir kaynağı olmasında da sakıncası olmayan bir sistemdir. Yeter ki Joomla kullanılarak ticaret öne çıkarılmış olmasın, aksi halde arkasında bir felsefe taşıyan Joomla'nın bu felsefesi dışında sadece kişisel veya kurumsal anlamda bir ticaret vesilesi olarak Joomla görülmesin. Zaten bu anlamda düşünen insanlar bulundukları ve sahip oldukları platformlardan rahatlıkla tanınabilir, ortaya koydukları ve yaptıkları şeylerin amaçları rahatlıkla görülebilir. "Aynası iştir kişinin, lafa bakılmaz" sözü de bu olayda da hayat bulacak seviyede bir göstergedir. Sizlere düşen bu sistemi tanımanız, anlamanız ve mümkünse uzmanlaşmanızdır. Sonrasında da bu sistemin gelişimine, öğretici, yazar, eklenti geliştirici hatta Joomla Çekirdek Yapısının gelişimine katkıda bulunabilecek kodlayıcılar haline gelmenizdir. Yahut tüm bunların dışında iyi bir joomla kullanıcısı olarak, bu gibi çalışmalarla joomla'ya katkı veren insanlara manevi olarakta olsa destek vermeniz, mümkünse bazı ücretsiz joomla eklentilerinde bulunan "Donate" (bağış) butonlarını kullanarak bu hizmetlere 1-2$ yardımda bulunarak destek vermenizdir. Hiç bir şey yapamayanlar da bu insanların sitelerine reklam vermekten tutunda var olan reklamlarına destek vermeniz şeklinde bile olması onlar için en büyük destek olacaktır. Son olarak belirtmek isterim ki, Joomla hiç bir web sitesine resmi anlamda bir ünvan vermez, yeni politikası gereği eskiden var olan partnerlik sistemine artık son vermiş olup, bu sistemi destekleyecek olan amatör/profesyonel ruha sahip herkesin, destek verdiği ölçüde sahiplenebileceği bir manevi sahiplik sistemine göre işlemektedir. Bu nedenle sizlerin hatalı algılarda bulunmaması en azından Joomlanın çok daha iyi anlaşılmasını da sağlayacaktır. Son olarak atladığımı düşündüğüm bir şeyin daha altını çizmek isterim, joomla için bileşen, modül, tema , plugin yazan özellikle Türk kullanıcılarının http://extensions.joomla.org sitesinde yayınlanan eklentilerine rastladığınızda yahut özellikle arayıp bularak, bu eklentilerine oy vermenizi rica ediyorum. Böylelikle onlarında joomla bazında (joomla geliştirici takımı gözünde de) saygınlığının artmasına vesile olacağı gibi, yaptıkları bu hizmetlerin boş olmadığını onlara göstermemiz gerekiyor. Lütfen bu konuda hassas olun ve size bu desteği veren insanlara sizler de böylelikle ufacıkta olsa destek olun. Umarım sıkılmadan okuyabileceğiniz, içinde verilmesi gereken asıl mesajları veren bir makale olmuştur ve size bir şeyler katmıştır.